ผลประกอบการจากการดำเนินธุรกิจมีผู้ให้ความสนใจมากมาย ไม่ว่าจะเป็นผู้ประกอบการเจ้าหนี้ ผู้ลงทุน หน่วยงานกำกับดูแลต่าง ๆ งบการเงินถือเป็นเอกสารสำคัญที่ผู้ประกอบการจัดทำขึ้นจากผลการดำเนินงานในด้านต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นจริงสำหรับงวดบัญชี ผู้ประกอบการมีหน้าที่ความรับผิดชอบในการจัดทำงบการเงินที่สะท้อนผลการดำเนินงานและฐานะทางการเงินที่แท้จริงเพื่อให้ผู้มีส่วนได้เสียทั้งภายในและภายนอกองค์กรใช้ประโยชน์ในการตัดสินใจ
การจัดทำงบการเงินตามมาตรฐานการบัญชีฉบับที่ 1 เรื่อง การนำเสนองบการเงิน ระบุว่างบการเงินที่สมบูรณ์จะประกอบด้วย
งบการเงินต่าง ๆ ข้างต้นนั้นจะให้ข้อมูลที่แตกต่างกันไปสำหรับการตัดสินใจของผู้ใช้งบการเงิน ซึ่งอาจ
สรุปประโยชน์ของงบการเงินได้ดังนี้
ประโยชน์ของงบแสดงฐานะการเงิน
งบแสดงฐานะการเงินนั้นประกอบด้วยข้อมูลเกี่ยวกับมูลค่าสินทรัพย์ หนี้สิน และส่วนของเจ้าของ ณ วันสิ้นงวด ซึ่งข้อมูลดังกล่าวจะทำให้ผู้ใช้งบการเงินทราบถึงฐานะทางการเงินของกิจการ ณ วันสิ้นงวดปีปัจจุบัน โดยข้อมูลเกี่ยวกับสินทรัพย์ หนี้สิน และส่วนของเจ้าของนั้น ผู้ใช้งบการเงินจะสามารถนำมาใช้คำนวณอัตราส่วนต่าง ๆ สำหรับใช้วิเคราะห์ข้อมูลทางการเงิน เช่น การวิเคราะห์สภาพคล่อง ความสามารถในการชำระหนี้ ความสามารถในการทำกำไร ความสามารถในการจ่ายเงินปันผลของกิจการ และเนื่องจากในการนำเสนองบแสดงฐานะการเงินจะต้องมีการนำเสนอเปรียบเทียบบัญชีสินทรัพย์ หนี้สิน และส่วนของเจ้าของ ณ วันสิ้นงวดปีปัจจุบันกับยอดคงเหลือบัญชีดังกล่าว ณ วันสิ้นงวดก่อน ผู้ใช้งบการเงินจะสามารถเปรียบเทียบและใช้ข้อมูลในอดีตเพื่อพยากรณ์ข้อมูลทางการเงินของกิจการในอนาคตได้
อย่างไรก็ตามผู้ใช้งบการเงินควรเข้าใจว่าข้อมูลในงบแสดงฐานะการเงินบางรายการขึ้นกับการใช้ดุลพินิจของผู้บริหารในการประมาณการมูลค่ารายการทางบัญชี เช่น การประมาณการค่าเผื่อหนี้สงสัยจะสูญ การประมาณการอายุการให้ประโยชน์เชิงเศรษฐกิจของสินทรัพย์เพื่อคำนวณค่าเสื่อมราคา เป็นต้น นอกจากนั้นรายการบัญชีบางรายการกิจการอาจเลือกแสดงรายการด้วยราคาทุนเดิม ซึ่งมูลค่าดังกล่าวอาจไม่ได้สะท้อนมูลค่าที่แท้จริง ณ วันสิ้นงวด
ประโยชน์ของงบกำไรขาดทุนเบ็ดเสร็จ
งบกำไรขาดทุนเบ็ดเสร็จประกอบไปด้วยรายการเกี่ยวรายได้และค่าใช้จ่าย ซึ่งจะสะท้อนถึงผลการ
ดำเนินงานสำหรับงวดบัญชี ความสำเร็จในการลงทุนสำหรับงวดการดำเนินงานที่นำเสนองบการเงิน ซึ่งผู้ใช้งบการเงินจะสามารถนำผลการดำเนินงานที่ผ่านมา มาใช้พยากรณ์แนวโน้มผลการดำเนินงานของกิจการในอนาคตได้
อย่างไรก็ตามผู้ใช้งบการเงินต้องคำนึงว่า 1) กิจการแต่ละกิจการอาจมีการเลือกใช้นโยบายการบัญชีที่แตกต่างกัน ซึ่งการเลือกใช้นโยบายการบัญชีที่ต่างกันจะส่งผลกระทบทำให้กำไรของกิจการมีความแตกต่างกัน เช่น การเลือกใช้วิธีการคิดค่าเสื่อมราคาที่แตกต่างกัน รวมทั้ง 2) ผู้บริหารของแต่ละกิจการอาจมีดุลยพินิจที่แตกต่างกัน ซึ่งดุลยพินิจในบางเรื่องของผู้บริหารจะส่งผลต่อกำไรจากการดำเนินงาน เช่น การประมาณการอายุให้ประโยชน์เชิงเศรษฐกิจของสินทรัพย์เพื่อคำนวณค่าเสื่อมราคา เป็นต้น
ประโยชน์ของงบแสดงการเปลี่ยนแปลงในส่วนของเจ้าของ
เนื่องจากในงบแสดงฐานะการเงินแสดงเพียงมูลค่าส่วนของเจ้าของ ณ วันสิ้นงวด ในการจัดทำงบแสดงการเปลี่ยนแปลงในส่วนของเจ้าของจะแสดงให้เห็นถึงการเปลี่ยนแปลงของส่วนของเจ้าของ (สินทรัพย์สุทธิ) ของกิจการในระหว่างงวด ซึ่งจะสะท้อนให้เห็นถึงกำไรและขาดทุนทั้งหมดของกิจการจากกิจกรรมต่างๆ ในระหว่างปีที่นำเสนองบการเงิน โดยผู้ใช้งบการเงินจะทราบถึงสาเหตุของการเพิ่มขึ้นหรือลดลงของส่วนของเจ้าของในระหว่างงวดบัญชี และมูลค่าของส่วนของเจ้าของ ณ วันสิ้นงวด ซึ่งจะแสดงให้เห็นถึงความมั่งคั่งของเจ้าของกิจการหรือผู้ถือหุ้นของกิจการ
ประโยชน์ของงบกระแสเงินสด
เนื่องจากงบกระแสเงินสดต้องจัดทำตามเกณฑ์เงินสด แสดงรายการที่รับเงินสดและจ่ายเงินสด
ในระหว่างงวดในแต่ละกิจกรรม โดยกิจการต้องนำเสนอกระแสเงินสดของกิจการที่เกิดจากกิจกรรมดำเนินงาน กิจกรรมลงทุน และกิจกรรมจัดหาเงิน ข้อมูลจากงบกระแสเงินสดจะทำให้ผู้ใช้งบการเงินทราบถึงแหล่งที่มาและแหล่งใช้ไปของกระแสเงินสดว่าเกิดจากกิจกรรมใด เพื่อใช้ในการตัดสินใจ ประโยชน์ของงบกระแสเงินสดอาจสรุปได้ดังนี้ (มาตรฐานการบัญชีฉบับที่ 7 (ปรับปรุง 2560) เรื่อง งบกระแสเงินสด)
ข้อมูลในงบกระแสเงินสดจะแสดงให้เห็นปริมาณเงินสดที่เพิ่มขึ้นหรือลดลงในงวดปีบัญชี อย่างไรก็
ตามผู้ใช้งบการเงินต้องพิจารณาแหล่งที่มาและใช้ไปของเงินสดดังกล่าวว่ามาจากกิจกรรมใด เช่นหากกิจการมีเงินสดเพิ่มสูงขึ้นมาก แต่เมื่อพิจารณาแล้วเงินสดดังกล่าวมาจากการกู้เงิน(กิจกรรมจัดหาเงิน)เป็นหลัก อาจไม่ได้สะท้อนว่ากิจการดังกล่าวมีผลการดำเนินงานที่ดีแบบยั่งยืน
ประโยชน์ของหมายเหตุประกอบงบการเงิน
หมายเหตุประกอบงบการเงินจะต้องนำเสนอข้อมูลเกี่ยวกับเกณฑ์การจัดทำงบการเงินและนโยบายการบัญชีเฉพาะที่กิจการใช้ การเปิดเผยข้อมูลที่กำหนดโดยมาตรฐานการรายงานทางการเงินที่ไม่ได้นำเสนอไว้ในงบการเงิน และให้ข้อมูลอื่นเพิ่มเติมอื่น ๆ ที่ไม่ได้นำเสนอไว้ในงบการเงิน แต่เป็นข้อมูลที่เกี่ยวข้องต่อการทำความเข้าใจงบการเงินเหล่านั้นและมีผลกระทบต่อการตัดสินใจของผู้ใช้งบการเงิน ทั้งนี้ข้อมูลในหมายเหตุประกอบงบการเงินจะทำให้ผู้ใช้งบการเงินเข้าใจและสามารถเปรียบเทยบงบการเงินกับกิจการอื่นได้
จะเห็นได้ว่าจากการที่งบการเงินให้ข้อมูลที่เป็นประโยชน์ทั้งผลการดำเนินงาน ฐานะทางการเงิน และสามารถใช้ข้อมูลทางการเงินในการวิเคราะห์อัตราส่วนทางการเงินต่างๆ สำหรับผู้มีส่วนได้เสียทั้งภายในและภายนอกกิจการ ดังนั้นกิจการมีหน้าที่จะต้องจัดทำงบการเงินตามข้อกำหนดของมาตรฐานการบัญชีเพื่อนำเสนอข้อมูลทางการเงินที่ถูกต้อง เป็นประโยชน์และสามารถใช้ในการตัดสินใจของผู้ใช้งบการเงินได้อย่างเหมาะสม
บรรณานุกรม
นุชจรีพิเชฐกุล. 2549. รายงานการเงิน. กรุงเทพฯ: ทีพีเอ็น เพรส.
วันเพ็ญ วศินารมณ์. 2551. การวิเคราะห์รายงานทางการเงิน. กรุงเทพฯ: ทีพีเอ็นเพรส.
สภาวิชาชีพบัญชี ในพระบรมราชูปถัมภ์. มาตรฐานการบัญชีฉบับที่ 1 (ปรับปรุง 2560) เรื่อง การนำเสนองบ
การเงิน. สืบค้นข้อมูลเมื่อวันที่ 6 กันยายน 2561 จาก
file:///C:/Users/zo/Downloads/TAS_1_revised_2560%20(2).pdf
สภาวิชาชีพบัญชี ในพระบรมราชูปถัมภ์. มาตรฐานการบัญชีฉบับที่ 7 (ปรับปรุง 2560) เรื่อง งบกระแสเงินสด.
สืบค้นข้อมูลเมื่อวันที่ 6 กันยายน 2561 จาก
file:///C:/Users/zo/Downloads/TAS_7_revised_2560%20(2).pdf
เรื่อง : ผู้ช่วยศาสตราจารย์ รองเอก วรรณพฤกษ์
ผู้ช่วยผู้อำนวยการหลักสูตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบัญชี
คณะบัญชี มหาวิทยาลัยศรีปทุม
ภาพประกอบ : อินเตอร์เน็ต